Filtry do wody to jeden z podstawowych elementów wyposażenia na trudne czasy, ale także sprzęt używany przez turystów w głuszy, bo pozwala zmniejszyć ilość przenoszonych zapasów wody. To zatem jeden z tych sprzętów, które trzeba kupić w pierwszej kolejności.Ale kiedy szukając o nich informacji trafiamy na hasła w stylu "wkład filtrujący", "wymienny filtr", "przystawka z węglem aktywnym", łatwo się pogubić. Szczególnie jeśli nie mamy jeszcze żadnego doświadczenia z tego typu sprzętem.
W tym artykule wyjaśnimy wszystko krok po kroku: od czego zacząć, co właściwie trzeba kupić, czym różni się filtr z wkładem węglowym od bez, i dlaczego to wcale nie musi być takie skomplikowane. Jeśli chcesz po prostu nalać wodę z kranu lub rzeki do butelki i mieć pewność, że nie przypłacisz tego zdrowiem -- dobrze trafiłeś.
Jeśli szukasz sprawdzonego zestawu do filtrowania wody, ale nie chcesz zagłębiać się w techniczne szczegóły, to w naszym sklepie KARALUCH mamy dwie rekomendowane opcje. Wybierz tę, która lepiej pasuje do Twoich potrzeb, budżetu i sytuacji, w jakiej planujesz używać filtra.
To lekki, kompaktowy i niedrogi system do filtrowania wody w terenie -- idealny do zabrania do plecaka ucieczkowego lub na wyjazd. Składa się z:
Wskazaną wyżej przystawkę można dokręcić do filtra Peak Solo (najtańszy, można nakręcić na butelkę PET) lub do zestawów sprzedawanych od razu z workiem grawitacyjnym lub elastyczną butelką. Wariant z workiem grawitacyjnym pozwoli na wygodne filtrowanie dużych ilości wody i to jego główna zaleta.
Wszystkie wersje filtra LifeStraw Peak korzystają z tego samego wymiennego wkładu filtrującego, który można dokupić osobno na wymianę. Możesz więc zacząć nawet od samego elementu filtrującego + przystawka, nakręcić go na butelkę PET i mieć prosty, tani system filtracji, choć pozbawiony ustnika.
Uwaga: wkład węglowy wystarcza na ok. 100 litrów i trzeba go regularnie wymieniać.
To bardziej rozbudowany zestaw dla osób, które chcą wygodnie filtrować większe ilości wody w warunkach domowych lub obozowych. Zestaw pojemnik + filtr marki Aquabrick:
Nie jest to sprzęt kieszonkowy, nadający się do przenoszenia w plecaku, ale za to oferuje wygodę i bardzo dobre parametry w zakresie usuwania zanieczyszczeń. Na co dzień pojemnik może przechowywać domowy zapas wody pitnej, a w razie czego, posłuży do jej wygodnego przenoszenia.
Pojemniki Aquabrick dają się wygodnie ustawiać w stosy, można je dokupić u nas w sklepie, podobnie jak element filtrujący, który jest wymienny.
W sytuacjach awaryjnych -- podczas przerwy w dostawie wody, na biwaku czy w czasie ewakuacji -- dostęp do czystej wody staje się kwestią przetrwania. Woda może wyglądać na czystą, ale zawierać bakterie, pasożyty, szkodliwe związki chemiczne czy mikroplastiki. I właśnie tutaj z pomocą przychodzą filtry do wody.
Filtr do wody to urządzenie, które usuwa zanieczyszczenia z cieczy -- najczęściej poprzez fizyczne zatrzymywanie cząstek na specjalnej membranie oraz chemiczne neutralizowanie substancji (np. za pomocą węgla aktywnego). W zależności od konstrukcji, filtr może chronić przed:
Dobrze dobrany filtr pozwala pić wodę z kranu w niepewnym miejscu, z leśnego strumienia, a nawet z kałuży -- i nie ryzykować zatrucia lub infekcji. Dlatego warto mieć choćby najprostszy filtr: w domu, w plecaku ucieczkowym i w podróży w mniej cywilizowane miejsca.
W sklepach (także w KARALUCHU) znajdziesz kilka podstawowych typów filtrów do wody. Różnią się one budową, zasadą działania i zakresem ochrony. Oto trzy najważniejsze.
To obecnie najczęściej spotykany typ filtrów turystycznych, m.in. w systemach LifeStraw. Działa na zasadzie mechanicznego zatrzymywania cząstek większych niż średnica porów membrany. Oznacza to, że:
Membrany tego typu są lekkie i trwałe, ale wymagają regularnego płukania i okresowej dezynfekcji, żeby nie zarosły biofilmem. Ich największą zaletą jest wydajność i bardzo kompaktowe rozmiary oraz niska waga.
Przykładem takiego filtra są wszystkie filtry z rodziny LifeStraw Peak.
To klasyka wśród filtrów survivalowych, bardzo popularna technologia jeszcze kilka czy kilkanaście lat temu. Wykonany z materiałów ceramicznych element filtrujący działa podobnie jak membrana -- dzięki odpowiedniej średnicy porów i szczelin, zatrzymuje cząstki mechaniczne i mikroorganizmy. Zalety tej technologii obejmują m.in.:
Ceramika ma jednak swoje wady: jest cięższa i bardziej krucha. Nie usuwa również zanieczyszczeń chemicznych.
Węgiel aktywny wiąże w procesie adsorpcji znajdujące się w wodzie chemiczne zanieczyszczenia -- m.in. chlor, metale ciężkie, pestycydy, fenole i inne związki organiczne. Kluczowe jego cechy to w szczególności:
Węgiel aktywny jest w stanie wychwycić z wody część zanieczyszczeń biologicznych i mechanicznych, ale nie usuwa ich tak skutecznie, jak filtry ceramiczne czy membranowe. Dlatego stosuje się go jako uzupełnienie innych technik filtrowania.
W systemach takich jak LifeStraw Peak z przystawką stanowi drugi etap filtrowania, co minimalizuje ryzyko rozwoju w filtrze życia biologicznego (wychwyconego już przez półprzepuszczalną membranę na wcześniejszym etapie filtrowania).
Wybór odpowiedniego systemu filtracji wody nie powinien być przypadkowy. Nie warto kupować pierwszego z brzegu filtru, bez ustalenia, czy będzie spełniać nasze oczekiwania i potrzeby. Nawet najlepszy filtr nie spełni swojej roli, jeśli będzie używany niezgodnie z instrukcją obsługi (bo na przykład ulegnie uszkodzeniu od zamarzającej w ody). Nie ma też sensu przepłacać na rozwiązanie, które będzie nieadekwatne do realnych potrzeb domowników.
Warto więc uwzględnić następujące kryteria.
Dla jednej osoby wystarczy prosty, mobilny filtr typu LifeStraw Solo z przystawką węglową. Ale już dla 3–5 osobowej rodziny lepszym rozwiązaniem będzie filtr o większej wydajności i pojemności, np. zestaw Sagan AquaBrick, który pozwala łatwo przefiltrować kilka litrów wody dziennie bez wysiłku.
Woda z kranu w Polsce zwykle nie zawiera groźnych bakterii i pierwotniaków, nie powinna też mieć zanieczyszczeń chemicznych, ale zawartość chloru może mieć wpływ na wrażenia smakowe. Tutaj sprawdzi się zwykły filtr dzbankowy do poprawy jakości wody wodociągowej i nie trzeba kupować nic bardziej zaawansowanego.
Z kolei woda z jeziora, strumienia czy parkowego stawu może zawierać wszystko -- od mułu po bakterie i chorobotwórcze pasożyty. W takim wypadku potrzebny jest filtr usuwający zanieczyszczenia biologiczne, a najlepiej także chemiczne i wirusy.
Rozwiązania przenośne (LifeStraw Peak + przystawka z wkładem węglowym) są kompaktowe i lekkie, ale mniej wydajne. Nadają się na wyprawy, do plecaka samochodowego lub zestawu ucieczkowego.
Rozwiązania stacjonarne (Sagan AquaBrick) są większe i mniej mobilne, ale zapewniają komfort filtrowania w warunkach domowych lub na wyjazdach większych grup ludzi (na przykład w stałym obozie dla kilkunastu osób).
Jeśli filtr ma być używany tylko awaryjnie, ważna będzie jego niska cena (aby nie marnować pieniędzy) oraz możliwość długotrwałego przechowywania przed użyciem. Jeśli codziennie -- przyda się większa wygoda obsługi, łatwość płukania i dostępność wymiennych wkładów.